VEELGESTELDE VRAGEN


1Wat is Psychotherapie?
Psychotherapie is een behandelmethode die wordt toegepast bij psychische klachten en problemen. De therapie bestaat uit gesprekken met een deskundige hulpverlener: de psychotherapeut. In de gesprekken bespreekt u met de psychotherapeut uw klachten en problemen. De psychotherapeut lost geen problemen voor u op, maar helpt u nare dingen anders te zien, pijnlijke gevoelens te verwerken of moeilijke situaties anders aan te pakken. Het doel van de therapie is uw psychische klachten en problemen op te heffen, of zoveel te verminderen dat u er minder last van hebt.

De problemen waarvoor mensen in psychotherapie gaan zijn heel verschillend. Voorbeelden van psychische problemen zijn: angsten, depressies, verslavingsproblemen, fobieën en dwanghandelingen. Vaak liggen negatieve ervaringen aan de problemen ten grondslag. Vormen van psychotherapie

Er zijn verschillende vormen van psychotherapie. Veel vormen van psychotherapie bestaan uit gesprekken tussen een cliënt en een psychotherapeut. Bij andere vormen van therapie nemen lichaamsgerichte oefeningen en rollenspelen een belangrijke plaats in. In deze tekst hebben we het vooral over gesprekstherapie. Vaak onderscheidt men vier hoofdvormen van psychotherapie:

Therapievormen

  • Gedragstherapie
  • Psychoanalyse en psychoanalytische psychotherapie
  • Cliëntgerichte psychotherapie
  • Relatietherapie en gezinstherapie
  • Groepspsychotherapie
  • Kinder- en jeugdpsychotherapie
2Hoe lang duurt therapie?
Het is moeilijk om exact te voorspellen hoe lang de therapie duurt. Dit verschilt van persoon tot persoon en is onder meer afhankelijk van de aard van de problemen, van de persoonlijke wensen en mogelijkheden en van het soort therapie dat voor jou het meest geschikt is. Meestal heb je één keer per week een gesprek met een psychotherapeut. Voor andere mensen kan dat één keer in de twee weken zijn of voor sommigen twee maal per week. De psychotherapeut zal in het begin de vermoedelijke duur van de therapie met je bespreken. In de loop van de therapie zal blijken of het nodig is om langer door te gaan. Maar het kan net zo goed zijn dat de therapie minder lang duurt dan verwacht. Over het algemeen duurt psychotherapie enkele maanden tot enkele jaren.
3Wanneer eindigt de therapie?
In principe besluiten cliënt en psychotherapeut in overleg wanneer de therapie stopt. Het kan gebeuren dat je de therapie wil beëindigen, maar dat de psychotherapeut daar anders over denkt. Als cliënt staat het je vrij op elk gewenst moment de therapie te beëindigen. Het is wel verstandig om de reden van je vertrek met de psychotherapeut te bespreken. Je kunt daar allebei van leren. Een psychotherapeut mag de therapie alleen tegen jouw wens in stopzetten als hij/zij daarvoor gewichtige redenen heeft. Dergelijke redenen kunnen zijn: betalingen blijven uit, de cliënt komt regelmatig niet opdagen of bedreigt de psychotherapeut. De psychotherapeut kan de behandeling ook beëindigen als hij/zij gegronde redenen heeft om te concluderen dat je geen baat hebt bij de therapie. In dat geval mag de psychotherapeut je niet zo maar aan je lot overlaten, maar moet hij je helpen een alternatief te vinden.
4Wat kost een sessie?
Als je in therapie gaat bij een zelfstandig gevestigde psychotherapeut rekent hij of zij een tarief per sessie. Bij het Centrum voor Psychotherapie ligt het tarief op € 55,00 per sessie. Dit betaal je in principe zelf, tenzij je hiervoor bent verzekerd. De meeste mutualiteiten komen hierin tussen. De betaling dient te gebeuren op het einde van iedere sessie.
5Afspraken maken en/of annuleren
Hoe verlopen de afspraken ?

Je eerste afspraak wordt telefonisch vastgelegd. Alle opvolgende afspraken worden op het einde van iedere sessie / testing vastgelegd in samenspraak met de therapeut.

Kan ik afspraken annuleren ?

Iedere afspraak kan uiteraard geannuleerd worden; er zijn wel enkele richtlijnen waaraan je je dient te houden.

Richtlijnen voor annulaties.

  • Iedere annulatie dien je tenminste 24 uur op voorhand te doen
  • Je kan annuleren per telefoon, of per mail
6Wanneer ontvang ik een verslag van mijn tests?
Na afronding van een test (IQ test, autisme, ADHD, ...) kan jij, of de behandelend geneesheer, doorverwijzer, instelling, ... een verslag ontvangen.

Aangezien het kan gebeuren dat het afnemen van testen pas op het einde van een testreeks worden betaald, worden verslagen enkel opgemaakt en verstuurd na ontvangst van betaling van de volledige testreeks.
7Welke zijn je rechten als cliënt?
Als je besluit in psychotherapie te gaan, is er wettelijk gezien sprake van een overeenkomst tussen jou en je psychotherapeut. Een dergelijke overeenkomst brengt rechten en plichten met zich mee. Belangrijke rechten (die in België echter nog niet allemaal wettelijk geregeld werden) zijn:

  • je hebt recht op informatie
    De psychotherapeut moet je informeren over alles wat voor jou van belang kan zijn in het kader van een psychotherapie. Hij moet je vertellen wat hij denkt dat er aan de hand is, wat de therapie in grote lijnen zal inhouden, wat het doel van de behandeling is en hoe lang de therapie vermoedelijk zal duren. Dit alles moet de psychotherapeut met jou bespreken. Op grond van deze informatie kan je toestemming geven voor de behandeling. Ook tijdens de therapie moet de psychotherapeut je informeren. Je mag van je psychotherapeut verwachten dat hij jouw vragen beantwoordt, het verloop van de behandeling met je bespreekt en regelmatig met je nagaat in hoeverre de therapie tot de gewenste resultaten leidt. De psychotherapeut mag je bij hoge uitzondering bepaalde informatie onthouden, als hij denkt dat je daarvan ernstig nadeel zult ondervinden.
  • je hebt recht op geheimhouding van je gegevens
    Alles wat je aan je psychotherapeut vertelt is vertrouwelijk. Hij of zij mag daarover geen mededelingen doen aan anderen zonder jouw schriftelijke toestemming. Je psychotherapeut hoeft niet aan jou te vragen of hij of zij over jou van gedachten mag wisselen met vakgenoten (andere psychotherapeuten, artsen). Als de psychotherapeut in een instelling werkt, is dat gebruikelijk. De psychotherapeut kan regelmatig verslag uitbrengen van de voortgang van jouw behandeling aan een team van collega-hulpverleners. Via dit overleg kan hij zijn mening toetsen en advies van anderen ontvangen. Deze hulpverleners zijn ook gebonden aan een geheimhoudingsplicht. Als je toch niet wilt dat jouw psychotherapeut iets met collega's bespreekt, kan je dat zeggen. Je bent overigens niet verplicht je psychotherapeut alles te vertellen. Als je iets niet wilt vertellen, hoef je dat niet te doen.
  • je hebt recht op inzage van je dossier
    Je psychotherapeut is verplicht een dossier bij te houden over het verloop van de therapie. Een goede verslaggeving is onderdeel van een professionele werkwijze. Je mag vragen je dossier in te zien, eventueel door tussenkomst van een vertrouwenspersoon (op dit moment een arts). De psychotherapeut is verplicht jouw dossier zorgvuldig te bewaren, tot 10 jaar nadat de therapie is afgesloten. De therapeut of de instelling kan het dossier dan vernietigen, tenzij je vóór van de bewaartermijn schriftelijk kenbaar hebt gemaakt dat je bezwaar hebt tegen vernietiging.
  • je hebt het recht om zelf een hulpverlener te kiezen
    In principe heeft iedere cliënt het recht zelf een hulpverlener te kiezen. In de praktijk wordt dit recht echter beperkt door praktische omstandigheden. In een instelling zijn de keuzemogelijkheden niet onbeperkt. In de vrijgevestigde praktijk heb je meer mogelijkheden om te kiezen, maar die keuzevrijheid is betrekkelijk. Niemand wil immers een lange zoektocht ondernemen alvorens een psychotherapeut te kiezen. Als je denkt dat je niet verder komt met een psychotherapeut of dat de persoon of werkwijze van de therapeut niet bij je past, kan je om een andere psychotherapeut vragen. Als je geen vertrouwen meer hebt in de therapie, heeft het geen zin om door te gaan. Het kan wel zinvol en verhelderend zijn om met je therapeut te bespreken waarom de therapie je niet bevredigt. Je kunt daar allebei van leren.
  • rechten van jongere cliënten
    Als een kind of jongere in psychotherapie gaat, gebeurt dat meestal in overleg met de ouders of verzorgers. Als een kind jonger is dan 12 jaar, worden de ouders vaak nauw bij de behandeling betrokken. Bij een kind van die leeftijd zijn de ouders bevoegd om beslissingen te nemen met betrekking tot de behandeling. Als de leeftijd van het kind tussen de 12 en de 16 jaar ligt, weegt de mening van ouders en kind even zwaar. Vanaf 18 jaar neemt een cliënt zelf beslissingen. De ouders worden uitsluitend dan bij de behandeling betrokken als de jongere daarmee akkoord gaat.
8Psycholoog, psychotherapeut, therapeut of coach, wat is het verschil?
Er worden nogal wat termen en functiebenamingen gebruikt, zoals psycholoog, psychiater, psychotherapeut, maar ook therapeut of coach met uiteenlopende specialismen. Wat is eigenlijk het verschil en welke vorm van hulpverlening komt eventueel in aanmerking voor terugbetaling via ziekenfonds of verzekering?

  • Psycholoog
    Een (klinisch) psycholoog heeft minstens 5 jaar universitaire studies achter de rug en is ingeschreven op de lijst van de Psychologencommissie. Na zijn/haar erkenning wordt verwacht dat hij/zij aan continue professionele ontwikkeling doet.
  • Psychiater
    Een psychiater heeft geneeskunde gestudeerd en daarna een specialisatie in Psychiatrie. Daarom kan hij medicatie voorschrijven en wordt een psychiatrisch consult gedeeltelijk terugbetaald.
  • Psychotherapeut
    Een psychotherapeut kan een psycholoog of een psychiater zij, maar evengoed iemand die zich heeft verdiept in bepaalde psychotherapie: systeemtherapie, cognitieve gedragstherapie, gestalttherapie... De titel Psychotherapie is sinds 2016 beschermd.
  • Therapeut
    Een therapeut is letterlijk iemand die therapie uitoefent: gesprekstherapie, creatieve therapie... Het beroep van therapeut is niet beschermd, iedereen kan zich therapeut noemen.
  • Coach
    Een coach kan een ervaringsdeskundige zijn, of iemand die verschillende workshops en opleidingen heeft gevolgd. De titel is in België niet beschermd.